banla_quakhucuatoi
New member
Kết quả một cuộc điều tra vừa được công bố cho thấy nhiều chỉ số quan trọng trong môi trường kinh doanh ở TP Đà Nẵng đang trở nên xấu đi.
Nhiều chỉ số “có vấn đề”
CPI do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Dự án Nâng cao Năng lực cạnh tranh Việt Nam (VNCI) xây dựng và công bố kể từ năm 2005. Trong suốt 4 lần công bố chỉ số này, Đà Nẵng luôn ở nhóm dẫn đầu, đứng thứ nhì trong các năm từ 2005 – 2007. Đến năm 2008, Đà Nẵng bất ngờ bỏ qua Bình Dương, vươn lên vị trí nhất bảng.
Cũng cần nói thêm rằng, CPI là một trong những công cụ uy tín nhất Việt Nam hiện nay trong việc đánh giá môi trường đầu tư nói chung và mức độ tín nhiệm của doanh nghiệp (DN) dành cho chính quyền nói riêng. CPI được xây dựng bằng việc “chấm điểm” 10 chỉ số: Chi phí gia nhập thị trường, tiếp cận đất đai và sự ổn định trong việc sử dụng đất, tính minh bạch, chi phí thời gian để thực hiện các quy định của Nhà nước, chi phí không chính thức, ưu đãi với DN Nhà nước, tính năng động và tiên phong của chính quyền, chính sách phát triển khu vực kinh tế tư nhân, đào tạo lao động, thiết chế pháp lý.
Năm 2009, VCCI và VNCI chưa công bố CPI. Bởi vậy, để đánh giá môi trường kinh doanh, Đà Nẵng đã tiến hành một cuộc điều tra độc lập, trong đó sử dụng 10 chỉ số cơ bản của CPI. Cuộc điều tra được tiến hành bởi Trung tâm Xúc tiến đầu tư (IPC) và Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội (DISED) thực hiện. Các điều tra viên đã tiến hành phỏng vấn gần 200 DN trên địa bàn TP, gồm cả DN có vốn đầu tư nước ngoài. Kết quả vừa công bố ngày 24-9 cho thấy, so với CPI năm 2008, nhiều chỉ số quan trọng trong môi trường kinh doanh của Đà Nẵng có vẻ “có vấn đề”.
Về chỉ số “chi phí gia nhập thị trường”, tuy thời gian chờ đợi thực sự để có mặt bằng kinh doanh đã giảm từ 75 ngày xuống còn 60 ngày nhưng tỷ lệ DN gặp khó khăn để có đủ các giấy phép cần thiết tăng mạnh từ 2,08% lên đến 10,98%. Như vậy, năm 2009, số DN gặp khó khăn về mặt bằng đã tăng gấp 5 lần so với năm 2008.
Về chỉ số “chi phí thời gian để thực hiện các quy định của Nhà nước”, tỷ lệ DN sử dụng hơn 10% quỹ thời gian để thực hiện các quy định của Nhà nước tăng từ 18,94% lên 28,94%. Điều này một phần phản ảnh DN đang tốn thời gian hơn với thủ tục hành chính.
Về chỉ số “tính minh bạch”, có đến 58,5% DN cho rằng, họ không bao giờ hoặc hiếm khi dự đoán được thực thi văn bản của chính quyền TP; và 52,9% DN cán bộ chính quyền không chịu trao đổi với các DN về những thay đổi pháp luật và chính sách. Như vậy, hơn một nửa DN được hỏi đều không ghi nhận sự hỗ trợ thông tin về chủ trương, chính sách.
Về chỉ số “chi phí không chính thức”, có đến 68,85% DN cho rằng, chi phí này đang cản trở hoạt động kinh doanh của họ. Chỉ số này có sự tăng bất thường so với năm ngoái (23,85%). Đây là tín hiệu rất đáng lo ngại, nhưng các DN được hỏi đều không nói rõ chi phí không chính thức là những khoản nào, chi cho cơ quan nào, chiếm bao nhiêu phần trăm trong tổng chi phí hoạt động và họ quyết toán bằng cách nào...
Về chỉ số “chính sách phát triển khu vực kinh tế tư nhân”, có đến 34,6% số DN cho rằng, chính quyền hỗ trợ kém, hoặc hơi kém, trong việc tìm kiếm đối tác kinh doanh. Họ cũng cho rằng, tình hình này đang diễn biến theo hướng tiêu cực. Tuy nhiên, bù lại, có 32,68% DN cho rằng, chính quyền cung cấp tốt thông tin thị trường (năm ngoái, chỉ 29,41% DN tin vào điều này).
Bên cạnh những chỉ số đang “có vấn đề”, cuộc điều tra của IPC và DISED cũng đã ghi nhận một số tiến bộ đáng kể trong việc cải thiện môi trường kinh doanh của TP Đà Nẵng. Chẳng hạn, về chỉ số “tính năng động và tiên phong của chính quyền”, hầu hết các DN đều đánh giá cao nỗ lực của chính quyền TP, cho rằng TP luôn sáng tạo và linh động trong việc giải quyết những trở ngại của cộng đồng DN; chỉ số “ưu đãi đối với DN Nhà nước” đang biến chuyển theo hướng tích cực, trong đó, cộng đồng DN đánh giá cao việc tiến hành cổ phần hóa của TP; hoặc về chỉ số “đào tạo lao động” có các chỉ tiêu cấu thành đều biến động tăng lên theo chiều hướng tích cực...
Dựa trên sự phân tích tổng hợp các chỉ số nói trên, IPC và DISED cho rằng, cộng đồng DN đang đối mặt với hàng loạt khó khăn: Lạm phát cao, chính sách không ổn định, thiếu vốn, thiếu thông tin thị trường, thiếu mặt bằng kinh doanh, cạnh tranh thiếu lành mạnh, thuế thu nhập DN cao, ít ưu đãi DN tư nhân, thủ tục pháp lý rườm rà, tư vấn pháp luật yếu kém. Với những khó khăn mà IPC và DISED nêu bật, rõ ràng, môi trường kinh doanh của Đà Nẵng cần đến những cải cách rất lớn.
IPC và DISED khuyến cáo, để cải thiện môi trường kinh doanh, TP Đà Nẵng cần sớm hoàn thiện cơ sở hạ tầng và kiểm soát giá cho thuê mặt bằng tốt hơn; công khai thời gian thực hiện các thủ tục hành chính, quy trình thực hiện và cơ chế trách nhiệm đối với những người thực hiện; tạo điều kiện cho DN tiếp cận thông tin, đặc biệt là các văn bản pháp lý; tạo điều kiện phát triển các hiệp hội của DN; tạo điều kiện để DN tiếp xúc trực tiếp, đề bạt ý kiến với chính quyền các cấp và các sở, ban, ngành liên quan; hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực, tiếp cận nguồn vốn.
Nhiều chỉ số “có vấn đề”
CPI do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Dự án Nâng cao Năng lực cạnh tranh Việt Nam (VNCI) xây dựng và công bố kể từ năm 2005. Trong suốt 4 lần công bố chỉ số này, Đà Nẵng luôn ở nhóm dẫn đầu, đứng thứ nhì trong các năm từ 2005 – 2007. Đến năm 2008, Đà Nẵng bất ngờ bỏ qua Bình Dương, vươn lên vị trí nhất bảng.
Cũng cần nói thêm rằng, CPI là một trong những công cụ uy tín nhất Việt Nam hiện nay trong việc đánh giá môi trường đầu tư nói chung và mức độ tín nhiệm của doanh nghiệp (DN) dành cho chính quyền nói riêng. CPI được xây dựng bằng việc “chấm điểm” 10 chỉ số: Chi phí gia nhập thị trường, tiếp cận đất đai và sự ổn định trong việc sử dụng đất, tính minh bạch, chi phí thời gian để thực hiện các quy định của Nhà nước, chi phí không chính thức, ưu đãi với DN Nhà nước, tính năng động và tiên phong của chính quyền, chính sách phát triển khu vực kinh tế tư nhân, đào tạo lao động, thiết chế pháp lý.
Năm 2009, VCCI và VNCI chưa công bố CPI. Bởi vậy, để đánh giá môi trường kinh doanh, Đà Nẵng đã tiến hành một cuộc điều tra độc lập, trong đó sử dụng 10 chỉ số cơ bản của CPI. Cuộc điều tra được tiến hành bởi Trung tâm Xúc tiến đầu tư (IPC) và Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội (DISED) thực hiện. Các điều tra viên đã tiến hành phỏng vấn gần 200 DN trên địa bàn TP, gồm cả DN có vốn đầu tư nước ngoài. Kết quả vừa công bố ngày 24-9 cho thấy, so với CPI năm 2008, nhiều chỉ số quan trọng trong môi trường kinh doanh của Đà Nẵng có vẻ “có vấn đề”.
Về chỉ số “chi phí gia nhập thị trường”, tuy thời gian chờ đợi thực sự để có mặt bằng kinh doanh đã giảm từ 75 ngày xuống còn 60 ngày nhưng tỷ lệ DN gặp khó khăn để có đủ các giấy phép cần thiết tăng mạnh từ 2,08% lên đến 10,98%. Như vậy, năm 2009, số DN gặp khó khăn về mặt bằng đã tăng gấp 5 lần so với năm 2008.
Về chỉ số “chi phí thời gian để thực hiện các quy định của Nhà nước”, tỷ lệ DN sử dụng hơn 10% quỹ thời gian để thực hiện các quy định của Nhà nước tăng từ 18,94% lên 28,94%. Điều này một phần phản ảnh DN đang tốn thời gian hơn với thủ tục hành chính.
Liệu Đà Nẵng có giữ vững ngôi đầu bảng về CPI khi nhiều chỉ số quan trọng đang trở nên xấu đi? Ảnh: N.L
Về chỉ số “tính minh bạch”, có đến 58,5% DN cho rằng, họ không bao giờ hoặc hiếm khi dự đoán được thực thi văn bản của chính quyền TP; và 52,9% DN cán bộ chính quyền không chịu trao đổi với các DN về những thay đổi pháp luật và chính sách. Như vậy, hơn một nửa DN được hỏi đều không ghi nhận sự hỗ trợ thông tin về chủ trương, chính sách.
Về chỉ số “chi phí không chính thức”, có đến 68,85% DN cho rằng, chi phí này đang cản trở hoạt động kinh doanh của họ. Chỉ số này có sự tăng bất thường so với năm ngoái (23,85%). Đây là tín hiệu rất đáng lo ngại, nhưng các DN được hỏi đều không nói rõ chi phí không chính thức là những khoản nào, chi cho cơ quan nào, chiếm bao nhiêu phần trăm trong tổng chi phí hoạt động và họ quyết toán bằng cách nào...
Về chỉ số “chính sách phát triển khu vực kinh tế tư nhân”, có đến 34,6% số DN cho rằng, chính quyền hỗ trợ kém, hoặc hơi kém, trong việc tìm kiếm đối tác kinh doanh. Họ cũng cho rằng, tình hình này đang diễn biến theo hướng tiêu cực. Tuy nhiên, bù lại, có 32,68% DN cho rằng, chính quyền cung cấp tốt thông tin thị trường (năm ngoái, chỉ 29,41% DN tin vào điều này).
N.L (ghi) nói:Cần những cải cách lớn
Ý kiến chuyên gia
* “38,71% DN cho rằng, cần có mối quan hệ để tiếp cận các văn bản pháp luật, tài liệu kế hoạch của TP” (TS Hồ Kỳ Minh, Viện trưởng DISED).
* “Đà Nẵng có tỷ lệ DN có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thấp trong 64 tỉnh, thành phố và năm 2009 tiếp tục giảm” (ông Lâm Quang Minh, Giám đốc IPC).
* “Sự chênh lệch điểm số CPI giữa các địa phương không nhiều, điều đó nói lên khả năng duy trì thứ hạng không phải là điều chắc chắn” (PGS-TS Trần Thọ Đạt, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế Quốc dân).
* “Chi phí không chính thức tăng cao là điều hết sức đáng lo ngại” (TS Võ Thúy Anh, Đại học Kinh tế Đà Nẵng).
Bên cạnh những chỉ số đang “có vấn đề”, cuộc điều tra của IPC và DISED cũng đã ghi nhận một số tiến bộ đáng kể trong việc cải thiện môi trường kinh doanh của TP Đà Nẵng. Chẳng hạn, về chỉ số “tính năng động và tiên phong của chính quyền”, hầu hết các DN đều đánh giá cao nỗ lực của chính quyền TP, cho rằng TP luôn sáng tạo và linh động trong việc giải quyết những trở ngại của cộng đồng DN; chỉ số “ưu đãi đối với DN Nhà nước” đang biến chuyển theo hướng tích cực, trong đó, cộng đồng DN đánh giá cao việc tiến hành cổ phần hóa của TP; hoặc về chỉ số “đào tạo lao động” có các chỉ tiêu cấu thành đều biến động tăng lên theo chiều hướng tích cực...
Dựa trên sự phân tích tổng hợp các chỉ số nói trên, IPC và DISED cho rằng, cộng đồng DN đang đối mặt với hàng loạt khó khăn: Lạm phát cao, chính sách không ổn định, thiếu vốn, thiếu thông tin thị trường, thiếu mặt bằng kinh doanh, cạnh tranh thiếu lành mạnh, thuế thu nhập DN cao, ít ưu đãi DN tư nhân, thủ tục pháp lý rườm rà, tư vấn pháp luật yếu kém. Với những khó khăn mà IPC và DISED nêu bật, rõ ràng, môi trường kinh doanh của Đà Nẵng cần đến những cải cách rất lớn.
IPC và DISED khuyến cáo, để cải thiện môi trường kinh doanh, TP Đà Nẵng cần sớm hoàn thiện cơ sở hạ tầng và kiểm soát giá cho thuê mặt bằng tốt hơn; công khai thời gian thực hiện các thủ tục hành chính, quy trình thực hiện và cơ chế trách nhiệm đối với những người thực hiện; tạo điều kiện cho DN tiếp cận thông tin, đặc biệt là các văn bản pháp lý; tạo điều kiện phát triển các hiệp hội của DN; tạo điều kiện để DN tiếp xúc trực tiếp, đề bạt ý kiến với chính quyền các cấp và các sở, ban, ngành liên quan; hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực, tiếp cận nguồn vốn.
Nguyễn Lê (Cadn.com.vn)