BNN
Hỏa Sơn
Đà Nẵng từ góc nhìn phong thủy
15 năm trở thành TP trực thuộc trung ương, Đà Nẵng đã có một sự phát triển đáng kể so với các địa phương trong khu vực. Nhưng thử đặt Đà Nẵng dưới góc nhìn phong thủy, ta sẽ thấy còn nhiều vấn đề cần suy ngẫm.
Vùng đất "địa linh"
Theo giới địa chất và kiến trúc, Đà Nẵng là một trong hai địa phương của Việt Nam nằm trong nền địa chất đới khâu với những đặc tính riêng biệt. Đới khâu có nghĩa là hình thành từ ranh nối giữa các lớp vỏ trái đất đã tồn tại trên hai mảng kiến tạo khác nhau, tiếp giáp nhau do sự chuyển động hội tụ của các mảng thạch quyển cổ. Đặc điểm này được ví như tinh hoa trái đất trên một chiếc chiếc "sàng" lớn, khi trái đất vận hành, vạn vật biến đổi... mọi vật trên "sàng" trái đất "tụ" về đới khâu này.
Điều khác biệt tiếp theo của Đà Nẵng với các thành phố biển khác là dưới tác động của sức hút mặt trời (dương) và mặt trăng (âm), chế độ thủy triều ở đây lên xuống một ngày 2 lần. Trong khi các vùng biển khác chỉ có một lần. Việc lên xuống của thủy triều gắn liền với sự phát triển, đi lên của vạn vật. Đây là điều kiện góp phần thúc đẩy sự phát triển nhảy vọt của vùng đất này.
Nếu theo kinh Dịch và Phật giáo, Đà Nẵng là nơi hòa hợp âm dương ngũ hành với vị trí địa lý đắc địa đối với trong nước và khu vực. Đi từ Bắc vào Nam ta có núi Tam Đảo (ba), đến Đà Nẵng (trung điểm) có núi Ngũ Hành Sơn (năm) với chùa Linh Ứng, tiếp đến vào phía nam có núi Thất Sơn (bảy). Đà Nẵng sở hữu địa thế đa dạng hiếm có: Núi, đồng bằng, sông, biển xen kẽ nhau. Quan sát kỹ, địa hình Đà Nẵng như lòng bàn tay ngửa ra, vuông vức với đầy đủ các nhân tố của của vùng đất linh thiêng. Tính từ đông sang tây, năm đỉnh núi gồm Ngũ Hành Sơn, Phước Tường, núi Chúa (Bà Nà), Hải Vân và Sơn Trà được ví như 5 đầu ngón tay bao bọc xung quanh lòng bàn tay là thành phố Đà Nẵng. Hơn thế, Đà Nẵng có địa thế lưng dựa núi, mặt hướng ra sông và xa hơn là biển Đông với rất nhiều vị trí tụ thủy, tụ linh.
Chưa hết, Đà Nẵng có cuộc đất theo phong thủy gọi là "rồng chầu hổ phục" với "tả Thanh Long, hữu Bạch Hổ" (trái núi Sơn Trà, phải núi Ngũ Hành Sơn). Nhìn ra xa là đảo cù lao Chàm án ngữ. KTS Hồ Huy Diệm, nguyên Chủ tịch Hội Quy hoạch thành phố Đà Nẵng, nhận định: "Không phải vô cớ mà trong quá trình Nam tiến, vua Minh Mạng lại đặt tên cho ngọn núi là Ngũ Hành Sơn - Đà Nẵng, với các điểm nhấn Vọng Giang đài, Vọng Hải đài... Và càng không vô cớ khi các cường quốc từ xa xưa đều tìm cách xâm chiếm nước Việt, kể cả khu vực Đông Dương qua cửa ngõ Đà Nẵng. Nên, để thành phố có thể phát triển, con cháu đời sau ngày càng thịnh vượng, việc tìm ra những vị trí địa linh là cần thiết và xây dựng nơi đây những công trình xứng tầm càng cần thiết hơn".
Những dự án nhìn từ phong thủy
Địa hình địa thế mang lại cho Đà Nẵng điều kiện địa lý kinh tế vượt trội. Nhưng trong thực tiễn quy hoạch và phát triển, thành phố Đà Nẵng chưa vận dụng tốt ưu thế là một vùng đất "tụ linh". Về vĩ mô, do chưa chọn được chiến lược khai thác đúng tiềm năng địa lý kinh tế hay đúng hơn là theo đúng phong thủy nên Đà Nẵng vẫn chưa phát triển xứng tầm với những gì được thiên nhiên ưu đãi.
Đơn cử như quy hoạch cảng biển, với bề dày hơn 300 năm hình thành cảng biển cùng các dịch vụ đóng tàu, khai thác hàng hải... nhưng cảng Đà Nẵng chỉ mới khai thác nhân tố bên ngoài mà không đi sâu phát triển thành cảng trung chuyển của khu vực. Khối lượng hàng hóa thông quan tại cảng Đà Nẵng chỉ đạt 3,3 triệu tấn (năm 2010), bằng 1/4 (15,69 triệu tấn) khối lượng tại cảng Hải Phòng, bằng 1/3 (11,82 triệu tấn so với cảng Sài Gòn và chỉ bằng 3/4 (4,5 triệu tấn) cảng Quy Nhơn.
Nhiều tuyến đường mở về hướng biển là cần thiết, nhưng việc quy hoạch cần được tính toán hợp lý, tránh phá vỡ thể thống nhất "long mạch" của cụm núi Ngũ Hành Sơn, địa linh hiếm có này. Một loạt các dự án du lịch biển Đà Nẵng cùng tuyến đường ven biển quá sát mặt nước trở thành bức tường "chặn thủy", cản trở sự "lưu thủy" của biển với đất liền đã gây lãng phí đối với phần diện tích đất phía tây. Hay đường Trần Đại Nghĩa (quận Ngũ Hành Sơn) với quy mô hàng chục mét mặt cắt, đi ngang qua cụm núi Ngũ Hành Sơn làm phá vỡ tổng thể của cụm di tích.
Để phù hợp với sự phát triển của Đà Nẵng, việc xây nhiều cây cầu bắc qua sông Hàn là rất cần và hai cầu Tuyên Sơn, Thuận Phước là một điển hình. Cầu Tuyên Sơn cách xa cảng Tiên Sa gần 20 km lại làm nhiệm vụ trung chuyển hàng hóa, trong khi đó cầu Thuận Phước xây sát "bên hông" cảng Tiên Sa thì chỉ để "làm cảnh". Đầu tư nhiều nhưng hạn chế giá trị về kinh tế cũng là do chọn sai phong thủy.
Chưa hết, cách đối xử của Đà Nẵng đối với nhiều công trình được xem là dấu ấn, truyền thống, lịch sử... trong thời gian qua đã "phạm" phong thủy, mà thành Điện Hải, di tích Ngũ Hành Sơn, tượng đài liệt sĩ thành phố... là những điển hình.
Vẫn còn nhiều "dương cơ"
KTS Hồ Duy Diệm lo lắng: "Thư viện tổng hợp Đà Nẵng là một trong những vị trí địa linh của thành phố. Thư viện còn tồn tại thì cái sự học của người Đà Nẵng sẽ "phát", còn nếu làm trung tâm thương mại sẽ là "mua một, bán mười". Đà Nẵng được nhiều lời ngợi khen nhìn từ góc độ khối lượng xây dựng, bộ mặt bên ngoài. Nếu nhìn vào bên trong, hiệu quả kinh tế mang lại dựa trên bản chất giá trị cốt lõi vẫn lộ ra bất cập.
Tuy vậy, theo nhiều chuyên gia, Đà Nẵng còn nhiều vị trí tụ linh, được gọi là "dương cơ" phù hợp với việc xây dựng và phát triển thành phố thông qua triết lý phong thủy. Đây là các công trình sẽ mang lại sự phồn vinh, phát đạt cho hậu thế. Song việc chọn xây dựng công trình gì, tính chất ra sao cần được xem xét và cân nhắc thấu đáo. Nếu là công trình công cộng, người hưởng lợi là con cháu đời sau, còn nếu là công trình tư nhân thì người hưởng lợi là các ông chủ kinh tế. Để sửa những sai phạm về phong thủy chúng ta phải trả giá rất đắt. Thậm chí chỉ có những biến cố thiên nhiên mới có thể "cải" được".
Xuân Mai (Lao Động)
