[Lịch sử] Lịch Sử Đà Nẵng (Võ Văn Dật) (1)

binho243

New member
exzgp4mmkr7s8exmlxd.jpg

Lịch Sử Đà Nẵng được giới hạn trong giai đoạn 1306 đến 1975, sắp xếp theo cuộc Nam Tiến và sự thăng trầm của đất nước Việt-Nam và bao gồm 13 chương. Mười ba chương này mô tả Đà Nẵng trong thời bình minh (Chương I, II); Đà Nẵng qua các giai đọan phát triển dưới thời các chúa Nguyễn và các vua đầu nhà Nguyễn (Chương III - VII); Đà Nẵng và lịch sử vong quốc (Chương VIII - X); Đà Nẵng trong 62 năm Pháp thuộc (Chương XI, XII); và Đà Nẵng từ 1950 đến 1975 (Chương XIII).
Nhìn một cách tổng quát, ưu điểm thiên nhiên của Đà Nẵng là Sông Hàn, Vịnh Đà Nẵng và bán đảo Sơn Trà; và thành phố với sông, núi và biển này mang ba tên gọi khác nhau, Hàn, Tourane và Đà Nẵng, mỗi tên đánh dấu một thời kỳ lịch sử riêng biệt. Đà Nẵng là một phần trong món quà sính lễ đắc giá vua Chiêm Thành là Chế Mân dâng vua Trần Nhân Tông trong năm 1305 để cưới Công chúa Huyền Trân; quà sính lễ đó là hai Châu Ô và Châu Lý và Đà Nẵng nằm trong Châu Lý.
Đà Nẵng trong thời Trịnh Nguyễn phân tranh, Tây Sơn và Triều Nguyễn chứng kiến nhiều biến cố lớn trong lịch sử phân tranh đất nước. Đà Nẵng là địa chiến đưa đến sự khốn cùng của Chúa Nguyễn, một mặt bị quân chúa Trịnh tấn công từ phía bắc, một mặc bị quân Tây Sơn công hảm từ phía nam. Đà Nẵng là mục tiêu then chốt của thủy quân Nguyễn Phúc Ánh. Nương theo gió mùa, năm 1797 Nguyễn Phúc Ánh đem hạm đội hơn 100 chiến thuyền đủ loại gồm cả tàu bọc đồng theo kiểu Tây phương với đại bác cỡ lớn do các sĩ quan Pháp chỉ huy, tấn công Đà Nẵng. Nguyễn Phúc Ánh chiến thắng lớn và chiến thắng này mở đầu cho việc uy hiếp kinh đô Phú Xuân và sự suy sụp của Tây Sơn. Đà Nẵng là nơi đầu tiên giáo sĩ Tây phương đến truyền đạo Thiên Chúa; năm 1615 nhà thờ nơi đây đã có cả trăm tín đồ. Đà Nẵng là nơi tàu bè Tây phương thường lui tới với nhiều ý đồ khác nhau. Sự việc này là mối quan tâm lớn của các vị vua đầu nhà Nguyễn, và sự quan tâm đó được thể hiện bằng chính sách bế môn tỏa cảng và nhiều biện pháp hành chánh và quân sự, nhằm tăng cường khả năng phòng thủ của Đà Nẵng và kinh đô Huế.
Đà Nẵng trong bước đầu của lịch sử vong quốc cũng là giai đọan đen tối nhất trong lịch sử của thành phố này. Giai đọan này bắt đầu bằng hai cuộc tấn công mở màn của liên quân Pháp-Tây Ban Nha trong thánh 1 năm 1858 (nhắm vào đồn An Hải và các pháo đài phòng hải chung quanh) và tháng 2 năm 1858 (nhắm vào thành Điện Hải -- khu collège Français trong thời trước 1795). Liên quân Pháp-Tây Ban Nha toàn thắng và họ phong tỏa Vịnh Đà Nẵng và sông Hàn. Trong năm 1859 sau ba lần tấn công vào thành Điện Hải, Hải Châu, Thạc Gián, Liên Trì và đồn Sơn Sản gần Liên Chiểu liên để án ngữ đường ra Huế, quân Pháp đề nghị hòa đàm và triệt thoái để vào Nam và ra Bắc. Từ đó Đà Nẵng tuy không bị lửa đạn của Pháp nhưng luôn luôn dính liền trong các đòi hỏi của Pháp và sự nhượng bộ của triều đình Huế khi Biên Hòa, Gia Định và Định Tường lọt vào tay quân Pháp, khi Hà Nội thất thủ và khi Thuận An bị chiếm đóng.
Tài liệu về việc Pháp tiến hành cuộc xâm lược Việt-Nam rất dồi dào và dễ tìm; ưu điểm chính của tác giả trong phần này là kiến thức uyên bát và khả năng trình bày sự kiện có thứ lớp với lời giảng giải các liên hệ nhân quả hợp lý. Với lối trình bày đó, sự việc này đưa đến sự việc khác, người đọc bị lôi cuốn theo sự tất yếu của giòng lịch sử với nỗi đau xót và thắc mắc trong lòng. Tại sao phải bế môn tỏa cảng? Tại sao không mở rộng Đà Nẵng và các hải cảng khác để đón nhận nhiều nước Tây phương (để các nước này dòm ngó lẫn nhau, nghi kỵ lẫn nhau và kiềm chế lẫn nhau) và canh tân như Nhật Bản dưới thời Minh Trị Thiên Hoàng? Nhật may mắn nhờ trận cuồng phong nên không bị quân đoàn quân bách chiến bách thắng Mông Cổ xâm chiếm, nhưng Việt-Nam đã hai lần đánh bại đoàn quân này. Nhưng tại sao đất nước bây giờ phải chịu nỗi nhục vong quốc. Kẻ chiến thắng cứ huênh hoang đòi hỏi và kẻ thua trận cứ phải cúi đầu nhượng bộ; và đòi hỏi này đến đòi hỏi khác, nhượng bộ này đến nhượng bộ khác; người đọc phải gấp sách tạm thời ngưng đọc hay phải hớp một hớp nước lạnh cho bớt đau lòng.
Trong 62 năm Pháp thuộc, Đà Nẵng (cũng như Hà Nội và Hải Phòng) là nhượng địa của Pháp; người Pháp có toàn quyền làm những gì họ muốn như tổ chức và phát triển thành phố. Cơ cấu hành chánh, đương lối phát triển hạ tầng cơ sở và sự khai thác kinh tế của thành phố do người Pháp thực hiện được trình bày chi tiết theo tài liệu hành chánh của chính phủ bảo hộ. Tuy vậy, phần này có thể được trình bày sáng tỏ hơn nếu tác giả đặt tất cả công việc trên trong khung cảnh chung của chính sách thuộc địa Pháp. Theo chính sách này, tất cả đầu tư nhân sự (như giáo dục) chỉ nhằm đào tạo một lớp người với kiến thức tối thiểu (trình độ tiểu học) và một thái độ cúi đầu vâng dạ để phục vụ bộ máy thuộc địa; tất cả đầu tư hạ tầng cơ sở (như đường sá, cầu cống) chỉ nhằm khai thác tài nguyên địa phương để làm giàu cho mẫu quốc; và tất cả sinh hoạt tôn giáo chỉ nhằm phục vụ nhu cầu tâm linh của người Pháp và tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển đạo Thiên Chúa. Vì không được quy chiếu về chính sách chung đó nên tất cả sự trình bày cơ cấu chính quyền thành phố, việc xây dựng hải cảng, mở đường sắt, thiết lập phòng thương mại...đều thiếu chiều sâu, bề ngoài (như bức hình mặt tiền của Phòng Thương Mại), không nói lên được mục đích thực sự của những thực hiện đó (mục đích này khác hẳn với mục đích công bố của chính phủ bảo hộ) và sự liên quan giữa những mục đích thực sự đó với đời sống của người dân bị trị.
Đà Nẵng trong giai đoạn 1950 - 1975 bắt đầu bằng việc người Pháp trao trả Đà Nẵng lại cho Việt-Nam vào ngày 3 tháng 1 năm 1950 và từ ngày đó, thành phố này phát triển theo một chiều hướng hoàn toàn mới mẽ trong mọi lãnh vực hành chánh, kinh tế (thương cảng, phi trường, đường sắt), giáo dục, văn hóa ... Đà Nẵng lại thêm một lần đổi mới vào tháng 3 năm 1965 khi thủy quân lục chiến Mỹ đổ bộ lên bãi biển Nam-Ô để bắt đầu cho việc phát triển quy mô phi trường, cảng Hàn và cảng Tiên Sa. Qua sự trình bày với nhiều chi tiết địa phương chi li, người đọc nhận ngay ra rằng tác giả là một nhân chứng lịch sử, viết từ cuộc sống với những điều tác giả thấy, nghe và suy tưởng. Tuy vậy, phần trình bày này có thể dồi dào và sâu sắc hơn nếu tác giả để ý đến hai sự kiện có ảnh hưởng rất lớn trong việc phát triển Đà Nẵng trong giai đoạn này. Thứ nhất, sau hiệp định Genève, vì lý do địa lý, kinh tế và chiến lược, Đà Nẵng trở nên thành phố quan trọng nhất của Miền Trung; tuy vậy, chính phủ Ngô Đình Diệm vẫn gắng gượng dành địa vị đó cho cố đô Huế. Thứ hai, tuy gặp khó khăn vì chiến tranh, chương trình phát triển dài hạn Đà Nẵng rập đúng theo kế họach Phát Triển Hậu Chiến của chính phủ Việt-Nam Cọng Hòa. Theo đó, cảng Đà Nẵng sẽ là một thương cảng với sự quân bình giữa nhập cảng và xuất cảng (chứ không phải là một nhập khẩu chú trọng nhiều đến sinh họat nhập cảng) và việc xuất cảng sẽ được thực hiện với các dự án phát triển công kỹ nghệ trong những vùng phía tây của thành phố (như khu An Hòa Nông Sơn, khu kỹ nghệ Hòa Phát, Liên Chiểu). Ngoài ra, Đà Nẵng sẽ là hướng đến mục tiêu phát triển chung của các nước Đông Nam Á; theo đó, Đà Nẵng sẽ là xuất nhập khẩu của Lào và và Cambot.
 

binho243

New member
Đà Nẵng không là gì cả nếu không có Vịnh Đà Nẵng và sông Hàn. Vịnh Đà Nẵng là một phần của biển Đông bị ôm choàng bởi một nhánh của của dãy Trường Sơn đâm ngang ra biển Đông. Nhánh núi này như một cánh tay vươn ra để dành biển rồi chìm sâu xuống biển để tạo một cửa rộng cho thuyền bè ra vào và nổi lên lại làm thành núi Sơn Trà. Núi Sơn Trà là bức bình phong chắn gió cho thành phố và là địa phận của hải cảng Sơn Trà, một hải cảng thiên nhiên, thuận tiện cho tàu viễn dương với trọng tải lớn (33,000 tấn) và du thuyền lui tới. Sông Hàn đổ vào Vịnh Đà Nẵng và và tạo thành một cảng thứ hai tiếp đón các tàu duyên hải (trọng tải 5,000 tấn) ngay tại trung tâm thành phố. Biển, sông và hải cảng là ưu điểm thiên nhiên của Đà Nẵng. Với các ưu điểm đó, tác giả kết luận: "Nếu được khai thác đúng mức, Đà Nẵng sẽ có tầm vóc quốc tế, mà sự đóng góp của nó sẽ vượt biên giới quốc gia để đẩy tới tận miền Trung và Nam Lào cùng Đông Bắc Thái Lan" (trang 376). Đó là một ước mơ.
Lịch Sử Đà Nẵng được viết xong trong năm 1974 (tại Đà Nẵng?) nhưng mãi đến năm 2007 (nghĩa là hơn 33 năm sau) mới xuất bản tại Hoa Kỳ. Trong 33 năm đó tác giả đã sửa chữa nhiều và bổ sung cho tác phẩm thêm hoàn hảo; tuy vậy tác giả vẫn giữ nguyên kết luận nêu trên, "Nếu được khai thác đúng mức..."; đó cũng chỉ là một ước mơ, một ước mơ lớn.
Đà Nẵng trong thời Pháp thuộc (1888 - 1950) và Đà Nẵng trong thời đất nước chia đôi (1954-1975) với chiến tranh tàn phá phải khác với Đà Nẵng trong thời kỳ "thống nhất" và "thanh bình" sau năm 1975. Nhiều người nghĩ rằng lịch sử luôn luôn thụ động vì chỉ quan tâm với những sự kiện quá khứ, cứng chắc, chết khô, và chẳng bao giờ thay đổi. Sự thực không phải vậy, lịch sử rất năng động; sự kiện quá khứ (như nhượng quyền khai thác núi Tiên Sa mới đây cho một công ty ngoại quốc) thường đòi hỏi một cách nhìn mới, một lối giải thích mới và những cuộc đối thoại thường xuyên giữa quá khứ và hiện tại; hiện tại đây là hoàn cảnh "thống nhất" và "thanh bình" của đất nước. Ngoài ra, lịch sử còn có nghĩa là làm nên lịch sử -- making history, fabrication de l'histoire. Trong hoàn cảnh "thống nhất", "thanh bình" và "đỉnh cao trí tuệ" của đất nước và với điều kiện thiên nhiên thuận lợi của Đà Nẵng, Đà Nẵng chắc sẽ làm nên lịch sử cho chính mình và cả đất nước? Trong một phần ba thế kỷ với phương tiện sưu tầm hữu hiệu, tài liệu dồi dào và cố gắng bổ sung cho tác phẩm hoàn hảo, tại sao tác giả không viết gì về Đà Nẵng sau 1975? Tác giả đã thấy gì, nghe gì và biết gi? Sự thật là Đà Nẵng đã làm nên lịch sử ..., nhưng là một thứ lịch sử quá xa với điều tác giả ước mơ.
***
Lịch Sử Đà Nẵng là một cuốn sách hay, lập luận hợp lý, sưu tầm công phu, trình bày trang nhã với nhiều hình ảnh và bản đồ đáng ghi nhớ và cần biết. Đọc Lịch Sử Đà Nẵng để tìm lại chính mình nơi quê hương trong những ngày tháng đã qua nếu độc giả sinh ra và lớn lên trong vùng sông Hàn, biển Mỹ Khê, hay bán đảo Sơn Trà; đọc Lịch Sử Đà Nẵng để thấm nỗi đau vong quốc trong thời Pháp thuộc; đọc Lịch Sử Đà Nẵng để thấy vai trò của tự do và giáo dục nhân bản trong sự phát triển thành phố này trong giai đoạn 1955 - 1975; và đọc Lịch Sử Đà Nẵng để ưu tư về tương lai của thành phố này và miền Trường Sơn khi ưu điểm thiên nhiên sông, biển và núi chỉ được dùng để thu hút du khách đến vui chơi, hưởng thụ, cờ bạc. :)>-

(Trích : http://www.xuquang.com)
 

kubi

New member
thank nha,bài viết rất có ý nghĩa..mong bạn cố gắn phát huy thêm
 

Whitney

New member
Lịch sử Việt Nam nói chung và lịch sử Tp. Đà Nẵng nói riêng là những trang sử hào hùng của dân tộc. Vậy mà những trang lịch sử này đã và đang mờ nhạt dần trong trí óc của thế hệ mai sau. Và đó phải chăng cũng là lỗi do ai ? Do người soạn thảo môn học Lịch sử một cách tẻ nhạt với một mớ lí thuyết cứng nhắc và chỉ với mục đích nhồi nhét vào đầu óc học sinh không hề quan tâm đến việc chúng được "tiêu hoá" như thế nào ? Hay do ý thức của lớp thanh thiếu niên ngày nay chỉ quan tâm đến việc nhu cầu hiện tại của bản thân mà quên đi đất nước từ đâu mà có !!! Câu hỏi này phải giải đáp như thế nào đây ? ~X(
 

kubi

New member
Lịch sử Việt Nam nói chung và lịch sử Tp. Đà Nẵng nói riêng là những trang sử hào hùng của dân tộc. Vậy mà những trang lịch sử này đã và đang mờ nhạt dần trong trí óc của thế hệ mai sau. Và đó phải chăng cũng là lỗi do ai ? Do người soạn thảo môn học Lịch sử một cách tẻ nhạt với một mớ lí thuyết cứng nhắc và chỉ với mục đích nhồi nhét vào đầu óc học sinh không hề quan tâm đến việc chúng được "tiêu hoá" như thế nào ? Hay do ý thức của lớp thanh thiếu niên ngày nay chỉ quan tâm đến việc nhu cầu hiện tại của bản thân mà quên đi đất nước từ đâu mà có !!! Câu hỏi này phải giải đáp như thế nào đây ? ~X(
uh,mình cũng đồng ý với ý kiến của bạn,bây giờ ta vẫn nghe câu:Dân ta dốt sử ta,và cũng do ý thức của thanh thiếu niên giờ này chưa thấu hiểu dc tầm quan trọng của môn lịch sử,chỉ tập trung vào các môn tự nhiên mà ko đoái hoài j` đến các môn xã hội
 

Facebook Comment

Similar threads
Thread starter Tiêu đề Diễn đàn Trả lời Ngày
C [Sự kiện] Đà Nẵng: Sắp tổ chức Lễ hội Quán Thế Âm - Kết tinh giá trị văn hóa - lịch sử Tin tức 24h 0
V Lịch sử phát triển đô thị Đà Nẵng Lịch sử Đà Nẵng 0
Marlboro Bảo tàng lịch sử Đà Nẵng Tin tức 24h 0
_tiểu¯thư_ [Di tích] Bảo tàng lịch sử đà nẳng Lịch sử Đà Nẵng 0
F [Lịch sử] Lịch sử Đà Nẵng Lịch sử Đà Nẵng 0
J [Lịch sử] Lịch sử nhà thờ Con Gà - Đà Nẵng Lịch sử Đà Nẵng 14
samurai [Lịch sử] Lịch sử một số con đường ở Đà Nẵng Lịch sử Đà Nẵng 0
kamikaze [Lịch sử] Lịch sử thành phố Đà Nẵng Lịch sử Đà Nẵng 3
Q Lịch sử phát triển của casino[/b] CLB THỂ THAO DNG 0
lehieu91 Top 5 Quả Bóng Vàng nổi bật nhất lịch sử Confed Cup Tin Thể thao 24h 0
C Vụ rửa tiền lớn nhất lịch sử Mỹ Tin tức 24h 0
K Zara - Lịch sử thương hiệu và quá trình trở thành thương hiệu lớn mạnh và có sức Tin dịch vụ 0
BNN [Xã hội] Làng Vân và chuyến vào bờ lịch sử Tin tức 24h 4
C Đại thắng Italia 4-0, Tây Ban Nha đi vào lịch sử Tin Thể thao 24h 2
I Lễ hội truyền thống khu Di tích Lịch sử Văn hoá đình, chùa Châu Vùng miền khác 0
tulip6193 Câu chuyện ảnh kể lịch sử dân tộc hào hùng Lịch sử Đà Nẵng 2
tulip6193 Tổng hợp phim tài liệu lịch sử Việt Nam Video chọn lọc 15
truyentranhviet TRUYỆN HAY SỬ VIỆT – Tái hiện lịch sử bằng tranh Truyện Tranh 0
tiesno Lịch Sử của DJ Số 1 thế giới. Nhạc ngoại 0
bachsa Nguồn gốc và lịch sử khoa châm cứu học - Thích Tâm Ấn Kiến thức phổ thông 0
Viết Sang Lịch sử Chăm Pa - KHO SÁCH DOWNLOAD Lược sử 0
Huế Xưa Lịch Sử Ngày Lễ Mẹ Vùng miền khác 0
bachsa [Sổ tay] Tóm lược lịch sử nền kinh tế Mỹ - Siêu thị sách online trực tuyến Thư viện - Sổ tay 0
degiocuondi Lịch sử Festival Huế Huế của một thời 0
Viết Sang Lịch sử thế giới Cổ Trung 1 - KHO SÁCH DOWNLOAD Lược sử 0
Viết Sang Lịch sử văn minh Thế Giới - KHO SÁCH DOWNLOAD Lược sử 3
Viết Sang Lịch sử khẩn hoang miền Nam - KHO SÁCH DOWNLOAD Lược sử 0
leocay Thánh địa mỹ sơn lịch sử - cấu trúc VĂN HÓA ĐÓ ĐÂY! 0
bachsa Lịch sử ngành Du lịch Việt Nam Danh lam - Thắng cảnh 0
bachsa Huế: địa danh, lịch sử, văn hoá, kiến trúc, nghệ thuật, mỹ thuật, ca nhạc lễ hội Danh lam - Thắng cảnh 0
bachsa Hội An: Vị trí địa lý-Con người-Lịch sử phát triển và văn hóa truyền thống Danh lam - Thắng cảnh 0
bachsa Bắc Bộ đối mặt hạn hán lịch sử Viết về Đà Nẵng 0
binho243 Tiền tệ Việt Nam qua các thời kì lịch sử Kiến thức phổ thông 0
bachsa Tuần lịch sử của giá vàng Thông tin thuế 0
bachsa Lịch sử tiến hóa của kế toán quản trị Kiến thức Kế toán 0
Kakalot Những sự kiện trùng lặp lạ lùng nhất lịch sử ! Tin tức 24h 1
naughtyboy77621 Tư liệu về sự kiện lịch sử ngày 30/04/1975 CLB Fireclub 1
samurai Lịch sử trà đạo Nhật Bản Vùng miền khác 0
samurai Các thời kỳ lịch sử của Nhật Bản Vùng miền khác 1
bimappk HĐH Linux: Lịch sử và các bản phân phối Software 1
samurai [Lịch sử] Ðà Nẵng Qua Cái Nhìn Ðịa Lý, Văn Hóa, Lịch Sử Lịch sử Đà Nẵng 0
kamikaze Bí quyết làm giàu vĩ đại nhất trong lịch sử (P1) Kinh tế 7
T Tour Huế 1 ngày từ Đà Nẵng “làm sống dậy” du lịch Huế Tin tức 24h 0
M Báo Nói Về Du Lịch Đà Nẵng với Tour Bà Nà Hot Nhất 2022 Tin tức 24h 0
M Hàng loạt tour du lịch nội địa giảm giá mạnh chưa từng có Tin tức 24h 0
T Đọc Bài Viết Này Trước Khi Bạn Có Ý Định Đi Du Lịch Tin tức 24h 0
M Du Khách Đua Nhau Săn Vé Máy Bay Rẻ Bèo Du Lịch Cuối Năm Tin tức 24h 0
M Giá Tour Tết Dương Lịch 2022 Đi Đà Nẵng Giảm Sốc Tin tức 24h 0
D Những Kiểu Tour Du Lịch Đà Nẵng Thú Vị Nhất Sau Dịch Tin tức 24h 2
T Lưu ý khi Đi Du Lịch Trong Mùa Covid-19 Tin tức 24h 0

Similar threads

Top